کارشناسان: قدرت‌های بزرگ باید پیشنهاد سوختی ایران را مورد توجه قرار دهند


وین (خبرگزاری رویتر)- گروهی از کارشناسان سرشناس می‌گویند که قدرت‌های جهان باید به‌طور جدی تواقفنامۀ به تازگی امضا شدۀ مبادله سوخت با ایران را، حتی اگر این قرداد بی‌عیب و نقص به شمار نیاید، به منظور خارج ساختن بخشی از مواد هسته‌ای این کشور مورد بررسی قرار دهند.

نه تن از کارشناسان، از جمله «دوید کی» بازرس سابق سلاح، «تام پیکیرینگ» معاون سابق وزیر خارجه ایالات متحده، و «جفری لوییس» و «داریل کیمبال» کارشناسان كنترل تسلیحات اظهار داشتند که این پیشنهاد باید به عنوان یک راه‌ حل دیپلماتیک مورد توجه قرار گیرد.

ترکیه و برزیل در ماه گذشته بخش‌هایی از طرح مورد حمایت سازمان ملل متحد را برای مبادله ۱۲۰۰ کیلوگرم از اورانیوم کمتر غنی‌شدۀ تهران با میله‌های سوخت ویژه برای یک راکتور تحقیقات پزشکی احیا کردند.

طرح اولیه سازمان ملل متحد که مورد حمایت ایالات متحده، روسیه و فرانسه بود، به صورت راهی نگریسته می‌شد که با خارج کردن بخشی از مواد هسته‌ای از ایران، که اگر که با درصد بالاتری مورد غنی‌سازی قرار می‌گرفت می‌توانست برای ساخت بمب اتمی کافی باشد، از تنش جهانی بکاهد.

اما مقامات کشورهای غربی به روشنی نشان دادند که در مورد این توافقنامۀ تازه، که تقریبا ۸ ماه بعد از این که ایدۀ اولیۀ آن با کمک آژانس بين‌المللى انرژى هسته‌اى تدوین شد، مردد هستند.

ایالات متحده گفته است که این طرح تازه کوششی از سوی ایران در واپسین دقیقه‌ها به منظور منحرف کردن فشارها در آستانۀ دور تازه تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل علیه برنامۀ اتمی ایران بود، که تهران ادعا می‌کند فقط به منظور استفاده در موارد صلح‌آمیز به کار می‌آید.

گروهی از کارشناسان در امور سیاست‌ خارجی و منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای با صدور بیانیه‌ای در روز سه شنبه اعلام داشتند که با این حال این پیشنهاد تازه نباید رد شود.

آنها گفتند: “ما آنچه را که «گروه وین» نامیده می‌شود (روسیه، فرانسه، ایالات متحده، و آژانس بين‌المللى انرژى هسته‌اى) تشویق می‌کنیم تا این طرح را به طور جدی به عنوان آغازی برای گفت‌وگوی‌های بیشتر دیپلماتیک با ایران در موارد مهم نگران‌کننده پیگیری کنند.”

این بیانیه از سوی شورای ملّی ایرانیان آمریکایی، اتاق فکری که توسط ایرانیان آمریکایی و سازمان‌های آمریکایی پشتیبانی می‌شود، توزیع شد. کارشناسان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای افراد مستقلی هستند که برای اتاق‌های فکر دیگر کار می‌کنند و از جمله تحلیلگران مورد احترام این رشته به شمار می‌آیند.

آنها نگرانی کشورهای غربی را در مورد این تواقفنامۀ که راه‌حلی را برای گسترش پروسۀ غنی‌سازی ایران، میزان رشد ذخایر اورانیم این کشور یا نیاز برای همکاری با آژانس بين‌المللى انرژى هسته‌اى برای پذیرش بازرسی‌های بیشتر ارائه نداده است، می‌پذیرند.

این کارشناسان اظهار می‌کند که با این حال قبول این تواقفنامۀ می‌تواند نخستین گام برای گفت‌وگوهای سیاسی دیپلماتیک فراتر به شمار آید.

آنها نوشته‌اند که “موافقت ایران با فرستادن بخش زیادی از اورانیم کمتر غنی‌شده خود به خارج از مرزهایش برای مدت یک سال ارزش بررسی و ملاحظه را دارد” و افزوده‌اند که ایران با پذیرش این شرایط از جایگاه پیشین خود بالاتر رفته است.

ایران از درخواست خود در پیشنهاد اولیه مبادلۀ سوخت که خواهان تبادل همزمان سوخت در خاک خود بود، عقب‌نشینی کرده است.

این کارشناسان گفته‌اند که با این حال گمان می‌رود که این تواقفنامۀ تازه از پشتیبانی گسترده‌ای در میان رهبری ایران برخوردار باشد و کمتر احتمال آن می‌رود که قربانی سیاست‌های داخلی شود.

Connect with Me: